Mέχρι στιγμής έχουν κυκλοφορήσει δύο άλμπουμ υπό την ονομασία Karpatenfolklore με τους τίτλους «Sonnenwind» και «Kosmische Ordnung». Το τρίτο άλμπουμ αναμένεται να κυκλοφορήσει το φθινόπωρο του 2026. Το concept είναι μια μίξη παραδοσιακής (folklore) και world μουσικής. Για το σκοπό αυτό χρησιμοποιείται μια μεγάλη ποικιλία οργάνων. Συνολικά πρόκειται για χαλαρωτική μουσική, ιδανική για ακρόαση και απόλαυση. Ένας ιδιαίτερος χώρος εφαρμογής είναι, για παράδειγμα, η εστίαση. Η ομάδα παραγωγής έχει πραγματοποιήσει μάλιστα σχετικές μελέτες και έχει αξιολογήσει εμπειρίες από τον χώρο της εστίασης. Η οργανική, διακριτική μουσική έχει πολύ θετική επίδραση στην ατμόσφαιρα, αλλά και στις συνθήκες εργασίας. Το προσωπικό σέρβις ανέφερε ότι η οργανική μουσική δεν είναι τόσο ενοχλητική και αποσπαστική όσο, για παράδειγμα, το ραδιόφωνο. Ειδικά στην αλληλεπίδραση με τους πελάτες, παρατηρείται ένα αισθητά θετικό αποτέλεσμα. Οι άνθρωποι δεν θέλουν μια επιθετική εναλλαγή επιτυχιών (chart rotation) στο εστιατόριο, όπου κάθε 15 λεπτά επαναλαμβάνονται όλες οι αρνητικές ειδήσεις, καταστρέφοντας τη διάθεση.
Μπορέσαμε να κάνουμε μερικές ερωτήσεις στον παραγωγό Deniz Roskiewicz.
Ερώτηση: Υπάρχει ήδη ημερομηνία κυκλοφορίας;
Roskiewicz: Δυστυχώς δεν υπάρχει ακόμη ημερομηνία, καθώς βρισκόμαστε στο μέσο της εργασίας. Είναι ακόμα νωρίς για να δεσμευτούμε. Αυτό που γνωρίζουμε είναι ότι θα τελειώσουμε εντός του τρέχοντος έτους. Παράλληλα εργαζόμαστε και σε άλλα έργα, καθώς και σε μια έκθεση για παλιές ηλεκτρονικές συσκευές μουσικής.
Ερώτηση: Σε τι στάδιο βρίσκεται το άλμπουμ;
Roskiewicz: Τα τελευταία δύο χρόνια συγκεντρώσαμε περίπου 40 νέες ιδέες και ιδέες για τραγούδια. Πάνω σε αυτές δουλέψαμε τους τελευταίους δύο μήνες. Επεξεργασία τραγουδιών, εύρεση ενορχηστρώσεων και, τρόπον τινά, ανάπτυξη ενός συνολικού ήχου. Ορισμένες ιδέες έχουν ήδη απορριφθεί, καθώς δεν βλέπουμε την προοπτική να εξελιχθούν σε ένα αξιόλογο τραγούδι. Αντίθετα, προέκυψαν πρόσφατα αυθόρμητα νέα τραγούδια που είναι σχεδόν έτοιμα. Αυτή τη στιγμή, περίπου 15 τραγούδια είναι σε γενικές γραμμές έτοιμα. Λείπουν οι τελευταίες λεπτομέρειες και ορισμένες αλλαγές στην ενορχήστρωση.
Ερώτηση: Θα υπάρξει κάτι νέο υφολογικά και πώς θα ακούγεται το άλμπουμ;
Roskiewicz: Βασικά δεν θέλουμε να απομακρυνθούμε πολύ από τον ήχο μας. Για τον σκοπό αυτό, καταλήξαμε στο στούντιο σε ορισμένα συγκεκριμένα όργανα που χρησιμοποιούνται ξανά και ξανά. Ατή τη στιγμή έχουμε τραγούδια για κάθε διάθεση, από θλιβερά επικά μέχρι διασκεδαστικά και χαρούμενα. Το κομμάτι «Karpatenstern» από το πρώτο άλμπουμ ήταν μια σύνθεση του 1996 και είχε ηχογραφηθεί αρχικά σε dance μορφή, όπως υπήρχαν τότε ορισμένα γνωστά dance κομμάτια, με φλάουτο του Πανός και στυλ ιθαγενών της Αμερικής. Τελικά όμως λειτούργησε καλύτερα ως μπαλάντα με παραδοσιακή ενορχήστρωση. Αυτό μπορεί να συμβεί και με το τωρινό άλμπουμ, δηλαδή να αναδιαμορφώσουμε πλήρως ένα κομμάτι. Αλλά σε γενικές γραμμές θα μείνουμε πιστοί στον ήχο μας. Το πώς θα ακούγεται τεχνικά θα το δούμε στη λεπτομέρεια. Εργαζόμαστε σε διαφορετικά περιβάλλοντα στούντιο: μία φορά με ψηφιακή κονσόλα μίξης και μία φορά με μια παλιά αναλογική κονσόλα. Για τα κρουστά στοιχεία μας αρέσει να χρησιμοποιούμε τα ιδιοκατασκευασμένα κρουστά μας, τα οποία ηχογραφούμε σε μια μεγάλη αίθουσα εκδηλώσεων για να συλλάβουμε έναν φυσικό χωρικό ήχο ήδη από την ηχογράφηση.
Ερώτηση: Υπάρχει ήδη τίτλος για το άλμπουμ;
Roskiewicz: Όχι, δεν τον έχουμε βρει ακόμα. Αυτό θα γίνει μάλλον προς το τέλος της παραγωγής, όταν θα σχεδιάζουμε το εξώφυλλο.
Ερώτηση: Πού και πώς θα κυκλοφορήσει το άλμπουμ;
Roskiewicz: Μέχρι στιγμής προσφέραμε τα άλμπουμ ψηφιακά και σε CD. Ψηφιακά όμως αποκλειστικά στο Bandcamp. Αυτό λειτουργεί πολύ καλά, αλλά δεν φτάνει σε τόσο μεγάλο κοινό. Αυτή τη στιγμή σκεφτόμαστε νέες λύσεις. Ζυγίζουμε αν οι δημοφιλείς υπηρεσίες streaming προσφέρουν κάποιο πλεονέκτημα ή αν χάνεται κανείς εκεί ανάμεσα στα πολλά τραγούδια που δημιουργούνται από τεχνητή νοημοσύνη (AI).
Ερώτηση: Πώς βλέπεις γενικά το θέμα του μάρκετινγκ, εφόσον επηρεάζει όλες τις κατευθύνσεις;
Roskiewicz: Είναι ένα δύσκολο θέμα, αλλά πάντα ήταν. Στη δεκαετία του ’90 έκανες παραγωγή μερικών εκατοντάδων CD, αλλά η διανομή ήταν δύσκολη. Κατά βάση το ίδιο με σήμερα. Για τους καλλιτέχνες έχει γίνει τεχνικά ευκολότερο να φτάσουν στον έξω κόσμο. Δυστυχώς, αυτό είναι διαθέσιμο και στους «μη καλλιτέχνες» και σε αμφίβολους παράγοντες. Ένα μεγάλο πρόβλημα είναι οι αλγόριθμοι, οι οποίοι εξυπηρετούν τον πάροχο, αλλά πολύ συχνά δίνουν λάθος αποτελέσματα. Ο ακροατής δεν έχει πλέον τη δυνατότητα να ψάξει στοχευμένα ή να εμπνευστεί τυχαία. Υπάρχουν μόνο προτάσεις σύμφωνα με τα μοτίβα σου. Αυτό είναι όπως παλιά σε ένα δισκοπωλείο, όπου έψαχνες μόνος σου στα κουτιά με τους δίσκους ή ο πωλητής σερωτούσε τι θέλεις και διάλεγε πέντε δίσκους από το κουτί του. Έτσι, πολύ καλό υλικό μένει πίσω, επειδή σήμερα όλα περιστρέφονται μόνο γύρω από τα κλικ και τη γρήγορη προσοχή.
Ερώτηση: Θα μπορέσουμε να ακούσουμε τη μουσική σας ζωντανά κάποια στιγμή;
Roskiewicz: Έχουμε θέσει κι εμείς οι ίδιοι αυτή την ερώτηση στον εαυτό μας πολλές φορές. Πρέπει να λάβει κανείς υπόψη τις ενορχηστρώσεις. Εκεί εκπροσωπούνται τα πάντα, από απλά κομμάτια με τρία σόλο όργανα μέχρι ορχήστρα για βαλς και κλασική μουσική. Μερισκές φορές προστίθενται ακόμα και σύγχρονοι ηλεκτρονικοί ήχοι. Αυτό θα απαιτούσε τεράστια τεχνική προσπάθεια. Με τα σημερινά κόστι παραγωγής, αυτό θα ήταν μια τεράστια πρόκληση για όλους τους εμπλεκόμενους. Όσον αφορά αυτή την ερώτηση αλλά και την προηγούμενη, πρέπει να λάβει κανείς υπόψη και ορισμένα σημεία που τα βλέπει κανείς μόνο με την ανάλογη εμπειρία. Η εμπειρία μας σε αυτό πάει περίπου 30 χρόνια πίσω. Τότε υλοποιούσαμε συχνά πράγματα με αφέλεια και αισιοδοξία, τα οποία τελικά δεν ήταν τόσο επιτυχημένα ή οφείλονταν στην ηλικία. Όταν βλέπει κανείς σήμερα πώς νέοι καλλιτέχνες ή διοργανωτές ξεκινάνε πράγματα από ιδεαλισμό, αυτό είναι μεν επαινετό, αλλά έχει κανείς την εντύπωση ότι σε 30 χρόνια δεν προστέθηκε καμία νέα γνώση. Τα ίδια λάθη, οι ίδιες αφελέστερες ιδέες. Η πρόοδος και η ανάπτυξη θα φαίνονταν διαφορετικές.
Ερώτηση: Γιατί συμβαίνει αυτό;
Roskiewicz: Αυτό τροφοδοτείται αμοιβαία. Ό,τι δεν είναι επαγγελματικό, διολισθαίνει στον ιδεαλισμό. Αν μετά δεν ταιριάζει η δυναμική της ομάδας, συχνά καταλήγει σε τσακωμό. Οι επαγγελματίες προσεγγίζουν τα πράγματα διαφορετικά, κάτι που ένας ιδεαλιστής δεν θα καταλάβει ποτέ. Είτε πρόκειται για νέους διοργανωτές είτε για καλλιτέχνες, αν δεις τι κάνουν, καταλαβαίνεις ότι αυτό δεν πρόκειται να πετύχει. Είναι συχνά μια μίξη υπερβάλλοντος ζήλου, λανθασμένης επιλογής ατόμων, εγωισμού και δυνατοτήτων, τα οποία συγκρούονται τόσο περίεργα που οδηγούν σε στάσιμότητα. Αν κοιτάξει όμως κανείς πίσω, τα καλύτερα αποτελέσματα βρίσκονται πάντα εκεί όπου κάποιος ενεργούσε μόνος του ή όπου ένας καθόριζε τη γραμμή. Περισσότεροι άνθρωποι, περισσότερα προβλήματα. Τόσο απλά. Αυτή τη στιγμή, ή μάλλον εδώ και καιρό, υπάρχει στασιμότητα στον τομέα των εκδηλώσεων σε όλα τα μεγέθη. Από τα χωριάτικα πανηγύρια μέχρι τα μεγάλα φεστιβάλ, υπάρχει οικονομική πίεση. Επιπλέον, σε τοπικό επίπεδο βρίσκει κανείς όλο και περισσότερους παράγοντες που πιστεύουν ότι μπορούν να ρίξουν στην αγορά άλλη μια „Ballermann“ γιορτή. Τελικά αυτό αλληλοαναιρείται, καθώς αφενός η προσφορά είναι πολύ μεγάλη και παρόμοια και γενικά όλα είναι κάπως φθαρμένα. Σε κάθε τοπική αφίσα γράφει «φουσκωτό κάστρο». Είναι η αλληλεπίδραση της αυξανόμενης απόρριψης αυτής της ξεροκέφαλης, σταθερής ρουτίνας και της συλλογικής άρνησης για αλλαγή, σε συνδυασμό με τις επιπτώσεις μιας τεχνολογικής κοινωνίας της αφθονίας.
Ερώτηση: Πού οδηγεί αυτό;
Roskiewicz: Στην υπερφόρτωση και σε ένα reset. Μια αρχή που ισχύει και στη φύση, με τη μόνη διαφορά ότι ο άνθρωπος έχει εγωισμό και σε ορισμένους αυτό δεν θα αρέσει. Απλώς έχουμε την κατάσταση όπου σε πολλές θέσεις, είτε επαγγελματικά είτε στον τομέα του ελεύθερου χρόνου, ενεργούν ακατάλληλοι άνθρωποι που κοιτάζουν περισσότερο τον εγωισμό τους παρά την ίδια την υπόθεση. Αυτό σημαίνει ότι οι αποφάσεις που λαμβάνονται εξυπηρετούν περισσότερο τα δικά τους συμφέροντα παρά αυτά του κοινού-στόχου. Από την άλλη πλευρά, διαβάζει κανείς μόνο για „Ballermann“, πάρτι των 90s, λαϊκά πάρτι (Schlager). Όλα αυτά όμως είναι σημαντικά πιο δυνατά και επιθετικά από ό,τι πριν από 10 χρόνια. Στην επιστήμη αυτό ονομάζεται δραπετεύση από την πραγματικότητα (εσκαπισμός). Οι άνθρωποι καταπολεμούν το στρες με στρες.
Ας πάρουμε τα νέα συγκροτήματα. Τα περισσότερα ανήκουν γενικά στην κατηγορία „Metal“. Ονειρεύονται τη Rock’n’Roll ζωή και την επιτυχία. Στα παρασκήνια συμπεριφέρονται σαν ταραξίες επειδή είναι cool, και στη σκηνή βρίσκονται υπό την πίεση να διακηρύσσουν ορισμένες ιδεολογίες που δεν ταιριάζουν καθόλου στο Rock’n’Roll. Αυτοί οι νέοι μουσικοί ονειρεύονται ελευθερία και επιτυχία, αλλά κινούνται σε ένα στενό πλαίσιο κανόνων μόνο και μόνο για να πάρουν μια συναυλία. Και αυτό έχει συνέπειες, επειδή οι καλοί μουσικοί αποσύρονται ακριβώς από εκεί. Οι αιτίες όμως δεν μπορούν να εντοπιστούν σε ένα μόνο σημείο. Όλοι οι εμπλεκόμενοι έχουν μερίδιο σε αυτό. Ακόμη και οι ίδιοι οι μουσικοί. Στον χώρο των νέων καλλιτεχνών (newcomers) βρίσκει κανείς, όπως είπα, κυρίως Metal και τα παρόμοια. Αυτό είναι ακριβώς το μουσικό είδος που δεν επιτρέπει καθόλου δημιουργικότητα. Στατιστικά όλα ακούγονται ίδια. Το ίδιο ισχύει και για την καταθλιπτική μίζερη ποπ, παλαιότερα γνωστή ως «Singer/Songwriter». Είναι μια ασυνείδητη προσαρμογή στο mainstream, αλλά με τη συνεχή επανάληψη του «το κάνουμε για τη μουσική, όχι για τα χρήματα ή την επιτυχία». Αυτό είναι απλά ψέμα.
Ερώτηση: Τελευταία ερώτηση: κατά πόσο επηρεάζουν όλα αυτά το Karpatenfolklore;
Roskiewicz: Καθόλου. Αλλά φυσικά παρατηρεί κανείς τι συμβαίνει στην αγορά. Δεν ζει κανείς σε άλλον πλανήτη. Συνεχώς προκύπτουν νέες επαφές και συνεργασίες με άλλους. Πρέπει απλώς να ζυγίζει κανείς με συνέπεια πού εμπλέκεται. Και θα πρέπει να αξιολογεί τα πράγματα σε βάθος για τον εαυτό του. Η επιπολαιότητα δεν είναι καλός σύμβουλος. Όποιος θεωρεί τον εαυτό του καλλιτέχνη και πιστεύει ότι είναι δημιουργικός, αλλά ταυτόχρονα βασίζεται αποκλειστικά στο «φουσκωτό κάστρο», είναι τα πάντα εκτός από καλλιτέχνης και σίγουρα όχι δημιουργικός.
Ερώτηση: Εκτός από τη folklore και τη world μουσική, υπάρχουν όμως και άλλα στυλ. Υπάρχει κάτι νεότερο σε αυτόν τον τομέα;
Roskiewicz: Σωστά. Η ηλεκτρονική μουσική παίζει επίσης μεγάλο ρόλο, όπως και η ποπ μουσική και το sound design. Πριν από το folklore άλμπουμ, δημιουργήσαμε ορισμένα πακέτα δειγμάτων (sample packs) που περιέχουν κυρίως κρουστά. Αυτοί είναι, για παράδειγμα, και οι ήχοι που χρησιμοποιούμε για το folklore. Όλα κατασκευασμένα και ηχογραφημένα (sampled) από εμάς. Ο αναλογικός εξοπλισμός μας βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε μια έκθεση, γεγονός που يجعل τη χρήση του λίγο δύσκολη. Υπήρχε ένα σχέδιο για μια αμιγώς αναλογική vintage παραγωγή. Αλλά πρώτα πρέπει να τελειώσουμε μερικά remixes για ένα άλλο project.
Σας ευχαριστούμε πολύ για την αυθόρμητη συνέντευξη!
